[Xã hội] -Cam go cuộc chiến chống tham nhũng

Mới đây, Chính phủ Ấn Độ giới thiệu một đường dây nóng bài trừ tham nhũng đặc biệt, thông qua chương trình thoại và tin nhắn miễn phí qua Internet có tên WhatsApp. Dù mới ra mắt nhưng nhờ quảng bá rộng rãi trên các cơ quan truyền thông bằng cả tiếng Hindi và tiếng Anh, chương trình sớm nhận được hơn 3.700 tin nhắn và 622 cuộc gọi.

Hầu hết các phản hồi là hỏi về dịch vụ đường dây nóng, nhưng cũng không thiếu thông tin tố cáo tham nhũng, chuyên quyền của cảnh sát nước này. Trong đó, đặc biệt có 2 bản ghi hình và 3 bản ghi âm. Sau khi các quan chức cấp cao triệu hồi người bị tố cáo đến làm biên bản tường trình và tiến hành điều tra sự vụ, đã có 5 cảnh sát bị điều tra vì tội đòi và nhận hối lộ... Tệ nạn tham nhũng đang ăn mòn nội lực kinh tế ở rất nhiều nước trên thế giới WhatsApp mới được triển khai và chưa đem lại nhiều kết quả rõ rệt, những nỗ lực của Ấn Độ đang được nhiều người dân nước này cũng như các nước ủng hộ. Bởi không chỉ ở Ấn Độ mà tệ nạn tham nhũng đang ăn mòn nội lực kinh tế ở rất nhiều nước trên thế giới. Trang CNBC cho biết, Chỉ số Nhận thức tham nhũng (Corruption Perceptions Index) được Tổ chức Minh bạch quốc tế (Transparency International viết tắt là TI) công bố lần đầu vào năm 1995 là một trong những thước đo được theo dõi nhiều nhất về vấn đề này. Theo TI, có một mối quan hệ giữa tham nhũng, chính trị và bất bình đẳng. Người dân ở các nước bất bình đẳng cảm nhận hệ thống đối xử bất công bằng đối với họ. So với người dân các nước giàu, cuộc khảo sát về suy nghĩ của người dân ở các nước nghèo nêu ý kiến rằng, cảnh sát và hệ thống chính phủ nước họ đang tham nhũng. Trong khi đó, ở các nước phát triển, chưa đầy một phần ba người dân ở Anh và chỉ có hai trong số năm người ở Mỹ nghĩ rằng cảnh sát tham nhũng, so với 82% ở Pakistan và 92% ở Ghana. Dẫn số liệu, một số chuyên gia thừa nhận, tham nhũng là vấn đề nghiêm trọng trên toàn thế giới và tràn lan ở một số nước đang phát triển. Điểm đáng lưu ý là lãnh đạo của các nước đang phát triển dù biết thực trạng nhưng phải đối mặt với những thách thức là không có giải pháp xử lý. Tại các nước đang phát triển, tệ nạn tham nhũng được các chuyên gia đánh giá là đáng báo động. Theo ghi chép của BBC, mới đây các đại biểu Quốc hội ở Việt Nam thừa nhận, mặc dù Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt trong phát hiện, xử lý vụ việc, vụ án tham nhũng, các giải pháp phòng ngừa tham nhũng nhưng kết quả không cao. Cụ thể, số vụ việc tham nhũng được phát hiện qua thanh tra, kiểm toán chưa tương xứng với tình hình. Tỷ lệ thu hồi tài sản tham nhũng còn rất thấp (trên 10%). Việc thực hiện kết luận thanh tra, kiểm toán thiếu chế tài cụ thể, chưa đủ mạnh để buộc các tổ chức, cá nhân phải chấp hành. Còn người dân thì chưa tin vào việc xử lý, giải quyết của các cơ quan chức năng, trong khi người tố cáo vẫn bị trù dập, trả thù… Đại diện Bộ Công an, Phó tổng cục trưởng Tổng cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm, ông Trần Đăng Yến cũng thừa nhận, báo cáo phòng, chống tham nhũng năm nay có rất nhiều điều nêu lại, nhưng để khắc phục tháo gỡ thế nào chưa tạo ra đột phá. Đơn giản, khi cơ quan điều tra vào cuộc thì mới phát hiện được. Trên thực tế, không chỉ riêng Việt Nam cảm thấy lúng túng trong việc triệt phá tệ tham nhũng. Báo cáo của TI nhận định, có tới 2/3 trong số 177 quốc gia được xếp hạng đối mặt với mức độ cao không thể chấp nhận về “lạm dụng quyền lực, thỏa thuận ngầm và đưa hối lộ”. Ngay cả những quốc gia có độ minh bạch cao nhất cũng phải đối mặt với những thế lực có ảnh hưởng tới chính phủ thông qua các giao dịch sân sau, tài chính vận động và giành giật các hợp đồng chính phủ. Từ đó, tổ chức này cũng kêu gọi các tổ chức quốc tế như nhóm 20 nền kinh tế lớn nhất (G20) mạnh tay hơn trong “chống rửa tiền, đưa các doanh nghiệp trở nên minh bạch hơn và tìm kiếm những tài sản bị đánh cắp”. Trước hết, theo TI, mỗi quốc gia nên tự nghĩ ra giải pháp hữu ích nhất để ngăn chặn phát sinh tệ nạn, trước khi trông đợi vào những giải pháp toàn cầu. Chẳng hạn, chính phủ các nước đang phát triển có thể dựa vào kết quả khảo sát của một số tổ chức lớn như Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) mỗi năm đều liệt kê danh sách và cá nhân tham nhũng. Được biết, kể từ khi ADB bắt đầu chiến dịch điều tra về tham nhũng hồi năm 1998, đến nay đã có hàng nghìn doanh nghiệp và cá nhân không được phép hợp tác với định chế tài chính quốc tế này. Hay Global Integrity, một tổ chức nghiên cứu các vấn đề liên quan tới tham nhũng toàn thế giới, cũng công bố bảng xếp hạng các quốc gia “Tham nhũng - tồi nhất và tốt nhất” mỗi năm. Nghiên cứu này dựa trên số liệu của các nhà báo và các nhà nghiên cứu từ 92 nước, xếp hạng tình hình tham nhũng tại các quốc gia trên 6 hạng mục: xã hội dân sự; dịch vụ công; phương tiện thông tin đại chúng; bầu cử; trách nhiệm giải trình của chính phủ; dịch vụ dân sự và hành chính, pháp luật về chống tham nhũng... Theo TI, Việt Nam giành được điểm số 31 trong xếp hạng năm 2013 (thang điểm từ 0 đến 100, trong đó điểm 0 thể hiện mức tham nhũng cao nhất và điểm 100 cho thấy quốc gia đó không có tham nhũng). Điểm số này đưa Việt Nam vào vị trí thứ 116. Trong khi đó, nước Mỹ - nền kinh tế lớn nhất thế giới - được 73 điểm và xếp ở vị trí thứ 19... Các quốc gia láng giềng của Việt Nam cũng không nhận được thứ hạng cao: Lào được 26 điểm, xếp thứ 140; Campuchia giành 20 điểm và xếp ở vị trí 160; Thái Lan được 35 điểm, xếp thứ 102; Trung Quốc 40 điểm đứng ở vị trí 80… Lâm Anh